روش‌شناسی

یک عدد بدون تعریف، مرجع قیمت نیست

برای مقایسهٔ منصفانه، رقم و کیفیت، شکل محصول، محل بازار، نوع مشاهده، ارز و واحد باید با هم سازگار باشند. به همین دلیل این سایت همهٔ قیمت‌ها را در یک میانگین واحد ادغام نمی‌کند.

سه نوع داده، سه سری جدا

معاملهٔ ثبت‌شده قیمت معامله‌ای است که در بازار رسمی یا بورد ثبت شده باشد. اگر مقدار هر معامله در دسترس باشد، میانگین وزنی بر اساس حجم به‌دست می‌آید. اگر منبع فقط آمار روزانهٔ تجمیعی بدهد، همان مقدار گزارش‌شده با حجم و تعداد معامله منتشر می‌شود.

پیشنهاد فروشنده قیمت اعلامی برای فروش است و لزوماً معامله نشده است. هر فروشنده برای هر مشخصات کالا و روز یک quote معتبر دارد. خلاصهٔ چند quote فقط با حداقل سه طرف مستقل ساخته می‌شود؛ کمتر از آن، quoteها جدا نمایش داده می‌شوند.

ارزش واحد گمرکی از تقسیم ارزش تجارت بر وزن خالص همان دوره، کالا، کشور و مسیر واردات یا صادرات محاسبه می‌شود. این عدد ماهانه است و قیمت روز بازار یا نرخ قابل‌خریدِ یک درجهٔ مشخص نیست.

مقایسهٔ رقم و درجه

اکبری، احمدآقایی، فندقی و کله‌قوچی کالاهای هم‌قیمت نیستند. سایز یا انس، نسبت مغز، دهان‌بست بودن، با پوست یا مغز، خام یا فرآوری‌شده بودن، فصل محصول، نوع بسته‌بندی و شهر معامله روی نرخ اثر می‌گذارند. هر سری با این مشخصات ذخیره می‌شود و فقط نقاط هم‌گروه در یک نمودار کنار هم قرار می‌گیرند.

واحد، ارز و تاریخ

واحد و ارز خام منبع نگه داشته می‌شود. نرمال‌سازی به کیلوگرم تنها وقتی انجام می‌شود که وزن و بسته‌بندی مشخص باشد. برای نرخ ترکیه، معادل تومان با نرخ پایانی روزانهٔ لیر در TGJU محاسبه و با تاریخ همان نرخ کنار قیمت اصلی نمایش داده می‌شود؛ نرخ خام TGJU به ریال است و برای نمایش تومان بر ۱۰ تقسیم می‌شود.

بولتن GTB میانگین معامله‌های بازار غازی‌آنتپ را گزارش می‌کند. تابلوی TOBB نیز کمینه، بیشینه، میانگین، حجم و مبلغ بورس را نشان می‌دهد؛ TOBB توضیح می‌دهد که داده ممکن است از فروش حراجی، نرخ‌گذاری آزمایشگاهی یا ثبت بورد آمده باشد، اما روش هر ردیف را مشخص نمی‌کند. بنابراین TOBB با برچسب «گزارش بورس» نمایش داده می‌شود و در میانگین معاملات قطعی ادغام نمی‌شود.

تاریخ معامله یا اعتبار quote با زمان انتشار و زمان دریافت سایت فرق دارد؛ هر سه ثبت می‌شوند. اگر منبع در یک روز قیمت تازه ندهد، مقدار روز قبل به‌عنوان قیمت امروز کپی نمی‌شود. اصلاحیه‌ها نیز به شکل نسخهٔ تازه ذخیره می‌شوند تا تغییرات قابل‌پیگیری بمانند.

پرت، تعارض و اصلاح

دادهٔ غیرعادی برای بررسی علامت‌گذاری می‌شود و بی‌ردپا حذف نمی‌شود. وقتی دو منبع در شرایط ظاهراً مشابه عدد متفاوت بدهند، هر دو با مشخصات و منبع خود باقی می‌مانند تا دلیل اختلاف روشن شود. اصلاح دستی باید علت، زمان و مسئول داشته باشد.

نمودار و پیش‌بینی

تاریخچه از اولین مشاهدهٔ واقعی یا آرشیو قابل استناد شروع می‌شود؛ gapها پُر نمی‌شوند و سری‌های قدیمی با قرارداد جدید به هم چسبانده نمی‌شوند مگر مشخصات کالا و ضریب تبدیل ثابت باشد. پیش‌بینی مرحله‌ای جداست و تا وقتی تاریخچهٔ تمیز و آزمون زمانی در برابر روش ساده نداشته باشیم منتشر نمی‌شود.

وزن‌دهی

VWAP برای معاملهٔ دارای حجم؛ میانه برای چند پیشنهاد مستقل؛ ارزش/وزن برای آمار گمرکی.

نگهداری نسخه

دادهٔ خام، زمان دریافت، hash فایل و نسخهٔ parser برای بازبینی‌های بعدی ذخیره می‌شوند.

بولتن روزانهٔ GTB به‌صورت خودکار دریافت می‌شود و worker برای تابلوی روزانهٔ TOBB هم تلاش برنامه‌ریزی‌شده دارد؛ نرخ TOBB فقط بعد از دریافت موفق و کنترل داده منتشر می‌شود. نرخ اصلی ترکیه به لیر و معادل محاسباتی آن به تومان نمایش داده می‌شود؛ نرخ ارز از TGJU می‌آید و تاریخش کنار تبدیل درج می‌شود. این داده‌ها قیمت بازار ایران نیستند و روزهای بدون گزارش به امروز نسبت داده نمی‌شوند. در کشورهای دیگر، فقط وقتی قرارداد یا منبع قیمت پسته تأیید شود داده منتشر می‌کنیم.

صفحهٔ روش و داده‌های قیمت‌دار فقط وقتی منتشر می‌شوند که منبع و مبنای آن‌ها قابل توضیح باشد.